04-06-2007, 07:02 PM
Arilarin hayati
Arilarda cemiyet hayati cok duzenlidir. isci ari 6 hafta, erkek ari 6 ay, ana ari 5 yil yasar.
Petekler altigen prizma seklinde olup, en az balmumuyla en cok bali depo edebilecek sekilde imal edilir. Yapilan petekler kuvvet ve hafiflik bakimindan birer harikadir. Altigen prizma ayni zamanda disaridan zorlamaya karsi en dayanikli sekildir. Petek hucreleri o kadar muntazamdir ki, 18. asirda yasamis Fransiz bilim adami Remaur, bu hucrelerin caplarinin milletlerarasi bir olcu olarak kullanilmasini teklif etmistir. Amerika-daki bir ari ile Turkiye-deki bir ari, ayni olculerde, ayni altigen seklinde petek yapmaktadir.
isci arilar, dusmanlara igneleriyle karsi koyarlar. Her ari cemiyetinin kendilerine has kokusu vardir. Kovan nobetcileri bu kokuyu tasimayan arilari iceri sokmazlar.
Erkek arilarin gorevleri ana ariyla ciftlesmektir. Sonbaharda ana ari ile yaptiklari zifaf ucusundan sonra artik kovana yuk olmaya basladiklari icin, isci arilar tarafindan kovandan atilir.
Ana ari, kovanda tektir. Ortalama olarak dakikada 2, gunde 2500 ve omru boyunca iki milyon yumurta yapabilir. Kendisinin, yumurta ve yavrularinin bakimi, dadi isci arilar tarafindan saglanir. Ari sutu ile beslenir. Kozadan ciktiktan 7 gun sonra kovanin butun erkek arilarini pesine takarak -zifaf ucusu- icin havanin cok yukseklerine cikar. Zayif, yasli, iyi beslenememis erkek arilar yorulup olurler. Yorulmayan, saglikli bir grup erkek ari takip eder. Zifaf ucusu bittikten sonra eski ana arinin yerini almak uzere kovana doner. Eski ana ari, yeni ana arinin cikmasindan bir hafta once iscilerin yarisini alarak yeni bir yuva kurmak icin kovandan ayrilir. Bu toplu halde kovandan ayrilmaya ogul verme denir. Ana ari, istedigi zaman dollenmemis yumurta da birakabilir. Dollenmemis yumurtalardan erkek ari, dollenmis yumurtalardan ise disi ari olur. Dollenmis yumurtadan cikan larva, ari sutu ile beslenirse, ana ari olur.
Gozle pek renkli gorunmeyen cicekler bile arilara mor otesi isinlarla rengarenk gorunur. Arilar bu kabiliyetleri sayesinde bulut arkasindaki gunesi bile gorur, kovanlarin ve ciceklerin yerini hesap ederler. Yesil ve kirmiziyi goremezler. uunku yesil ve kirmiziyi gormede onlar icin bir fayda yoktur. Gormemeleri iyidir. Arilar icin esas mesele bal ozu ile dolu cicekleri gorebilmektir. uburleri ile ugrasmasi bosa calismak olur. Bal ozu olan cicekler ortasi sari olarak netlesir ve ariyi dogruca nektar kaynagina ceker.
Arilar yapacaklari butun seyleri nasil ogrenirler? isciler ciceklerin yerini kesfetmeyi, nektar emmeyi, polen toplamayi, bal petekleri yapmayi, larvalara bakmayi ve dusmanlari ignelemeyi nasil ogrenirler? Bal arisi muhendis gibi petek yapar. Silindir yapsaydi aralarinda bosluk kalirdi. Altigen prizmalar arasinda yer ziyan olmuyor. Dortgen olsaydi hacimleri daha az olurdu. Bunu insanlar okumakla, ogrenmekle anliyor. ugrenmeyen kisi anlayamiyor. Ariya bunu bildiren kim?
Butun bunlari, onu yaratan ilham etmektedir. Kur-an-i kerimde mealen buyuruldu ki:
(Rabbin bal arisina, -Daglarda, agaclarda ve cardaklarda kendine ev [kovan] edin. Sonra meyveler [ve cicekler]den ye ve Rabbinin sana kolaylastirdigi [bal imalini ogrettigi] yollara gir- diye ilham etti. Arilar, insanlar icin sifali olan cesitli renkte bal yapar. Bunda dusunenler icin elbette buyuk ibret vardir.) [Nahl 68, 69]
![[Resim: allahuekber27xi8xi3kr3azx8.gif]](http://img158.imageshack.us/img158/966/allahuekber27xi8xi3kr3azx8.gif)
Arilarda cemiyet hayati cok duzenlidir. isci ari 6 hafta, erkek ari 6 ay, ana ari 5 yil yasar.
Petekler altigen prizma seklinde olup, en az balmumuyla en cok bali depo edebilecek sekilde imal edilir. Yapilan petekler kuvvet ve hafiflik bakimindan birer harikadir. Altigen prizma ayni zamanda disaridan zorlamaya karsi en dayanikli sekildir. Petek hucreleri o kadar muntazamdir ki, 18. asirda yasamis Fransiz bilim adami Remaur, bu hucrelerin caplarinin milletlerarasi bir olcu olarak kullanilmasini teklif etmistir. Amerika-daki bir ari ile Turkiye-deki bir ari, ayni olculerde, ayni altigen seklinde petek yapmaktadir.
isci arilar, dusmanlara igneleriyle karsi koyarlar. Her ari cemiyetinin kendilerine has kokusu vardir. Kovan nobetcileri bu kokuyu tasimayan arilari iceri sokmazlar.
Erkek arilarin gorevleri ana ariyla ciftlesmektir. Sonbaharda ana ari ile yaptiklari zifaf ucusundan sonra artik kovana yuk olmaya basladiklari icin, isci arilar tarafindan kovandan atilir.
Ana ari, kovanda tektir. Ortalama olarak dakikada 2, gunde 2500 ve omru boyunca iki milyon yumurta yapabilir. Kendisinin, yumurta ve yavrularinin bakimi, dadi isci arilar tarafindan saglanir. Ari sutu ile beslenir. Kozadan ciktiktan 7 gun sonra kovanin butun erkek arilarini pesine takarak -zifaf ucusu- icin havanin cok yukseklerine cikar. Zayif, yasli, iyi beslenememis erkek arilar yorulup olurler. Yorulmayan, saglikli bir grup erkek ari takip eder. Zifaf ucusu bittikten sonra eski ana arinin yerini almak uzere kovana doner. Eski ana ari, yeni ana arinin cikmasindan bir hafta once iscilerin yarisini alarak yeni bir yuva kurmak icin kovandan ayrilir. Bu toplu halde kovandan ayrilmaya ogul verme denir. Ana ari, istedigi zaman dollenmemis yumurta da birakabilir. Dollenmemis yumurtalardan erkek ari, dollenmis yumurtalardan ise disi ari olur. Dollenmis yumurtadan cikan larva, ari sutu ile beslenirse, ana ari olur.
Gozle pek renkli gorunmeyen cicekler bile arilara mor otesi isinlarla rengarenk gorunur. Arilar bu kabiliyetleri sayesinde bulut arkasindaki gunesi bile gorur, kovanlarin ve ciceklerin yerini hesap ederler. Yesil ve kirmiziyi goremezler. uunku yesil ve kirmiziyi gormede onlar icin bir fayda yoktur. Gormemeleri iyidir. Arilar icin esas mesele bal ozu ile dolu cicekleri gorebilmektir. uburleri ile ugrasmasi bosa calismak olur. Bal ozu olan cicekler ortasi sari olarak netlesir ve ariyi dogruca nektar kaynagina ceker.
Arilar yapacaklari butun seyleri nasil ogrenirler? isciler ciceklerin yerini kesfetmeyi, nektar emmeyi, polen toplamayi, bal petekleri yapmayi, larvalara bakmayi ve dusmanlari ignelemeyi nasil ogrenirler? Bal arisi muhendis gibi petek yapar. Silindir yapsaydi aralarinda bosluk kalirdi. Altigen prizmalar arasinda yer ziyan olmuyor. Dortgen olsaydi hacimleri daha az olurdu. Bunu insanlar okumakla, ogrenmekle anliyor. ugrenmeyen kisi anlayamiyor. Ariya bunu bildiren kim?
Butun bunlari, onu yaratan ilham etmektedir. Kur-an-i kerimde mealen buyuruldu ki:
(Rabbin bal arisina, -Daglarda, agaclarda ve cardaklarda kendine ev [kovan] edin. Sonra meyveler [ve cicekler]den ye ve Rabbinin sana kolaylastirdigi [bal imalini ogrettigi] yollara gir- diye ilham etti. Arilar, insanlar icin sifali olan cesitli renkte bal yapar. Bunda dusunenler icin elbette buyuk ibret vardir.) [Nahl 68, 69]